Muziekkring Enkhuizen

Hét podium voor kamermuziek in West-Friesland

Sinds 1946

Privacybeleid

 

ANBI status

Gehoord, gezien en beleefd in de ZUIDERKERK in Enkhuizen, het zesde, door corona uitgestelde seizoensconcert van 3 april, gegeven voor de Muziekkring Enkhuizen en Omstreken door pianist Camiel Boomsma op donderdag 29 oktober 2020.

 

Nooit vertoond: een tweemaal uitgesteld concert dat op bijzondere wijze doorgaat: vanwege maatregelen mogen er niet meer dan dertig bezoekers het concertgebouw in Enkhuizen betreden en ook ditmaal is dat de Zuiderkerk. Het optreden is in tweeën gesplitst en dat betekent natuurlijk een aanpassing van het programma. Een concert om 19 en het volgende om 21 uur. Gelukkig is pianist Camiel Boomsma een gelauwerd musicus die hier zijn bijzondere talenten op pianogebied met ons komt delen en goedmaken hetgeen we in april gemist hebben. Zijn programma getiteld: De Kunst van de Nuance is veelbelovend. Niet alleen meesters als Mozart, Brahms, Mendelssohn, Chopin en Debussy prijkten op het programma maar ook de onbekende Gerhard Hamm met zes werken en de Estse Arvo Pärt. Door de genoemde ingreep moesten helaas Mozart en Brahms het veld ruimen waarvoor natuurlijk alle begrip. Voorzitter Joke Poelsma opende met een flink aantal HH-mededelingen vanwege de aparte omstandigheden: Hou de mail in de gaten en RESERVEER!

 

Gerhard Hamm: Sechs Klavierstücke opus 18 in Liedform. Hamm was een Nederlands componist geboren in Trier, maar woonde en werkte in Venlo als directeur van orkest en koren en de muziekopleiding aldaar. Hij was violist en organist (o.a. in Echternach). Hij componeerde meer dan 500 werken, veel  voor koor en orkest maar ook deze charmante werkjes voor piano. 1. “Als ich dich sah.” Allegro non troppo. Verlangen gestold in klank, lieflijke golfjes overspoelen de oude stenen der kerk. Een stuwing, een ritardando en tenslotte blijft één enkele noot naklinken. 2.”Könnt’ es sein.” Andante. Zoetvloeiende muziek, vol hoop, lieflijk en wat klinkt dit wonderlijk mooi op de Yamahavleugel en wat een goede akoestiek!  3. “Wär ich bei dir.” Allegro. Schwärmend klonk dit: het deed aan Mendelssohn en Schumann denken. Hamm schiep een fraai palet van “Sehnsucht”. IJl, fluisterend maar ook sterk en krachtig en mooi afnemende ppp”s. 4. “Frage.” Andantino. Zo heerlijk rustig, dacht ik even (Sonneveld). Onthecht, vragend, zoekend naar de juiste intonatie om de geliefde voor zich te winnen. Teder, smekend, dan weer aanmoedigend en fluweelzacht eindigend. 5. “Ich will dein eigen sein.” Andante. Fluisterzacht begin, dat romantisch aandringt, een kleine herhaling heel zacht en dan aanzwellend en verglijdend in zoete harmonie.  6. “Nun bist du mein.” Vivo molto. Bijna triomfantelijke, jubelende tonen die het jawoord verklanken. Wat een juweeltjes door Camiel Boomsma fijnzinnig aan de vergetelheid ontrukt. Klasse!

 

F. Mendelssohn-Bartholdy: Lieder ohne Worte opus 19/1, 19/6 en 30/6. Een wonderbaarlijk getalenteerd kind,  deze Felix.  Karl Zelter, zijn leermeester, bracht hem in contact met Goethe waardoor een warme vriendschap ontstond tussen beide genieën, ondanks de 60 jaren die hen scheidde. Na uitvoeringen van Bachs Mattheüspassie in 1828 en 1829 schreef Berlioz: “Er is een God, Bach, en nu is Felix Mendelssohn als zijn profeet opgestaan.” Hij  liet een groot oeuvre na.  Hij trouwde met Cécile Jeanrenaud die hij in 1832 in Scheveningen had ontmoet. De Lieder ohne Worte zijn afgeronde miniaturen zoals Griegs Lyrische Stücke en zijn feitelijk uiterst gevarieerde impressies. Opus 19/1. Een der heerlijkste melodieën die Mendelssohn schreef, waarop je wegdroomt en die je meeneemt naar “Das Land des Wunderhorns, auf Flügeln des Gesanges, des Klanges”: je hart gaat erbij open en je ademt ruimer en opgetogener. Wat een fijnzinnige pianist was hier aan het klavier bezig: Hulde! 19/6. Een donker begin waaruit de melodie opbloeit, in grote bogen, golven haast maar dan ragfijn uitgedruppeld over  de hoofden en in de oren der aandachtige toehoorders. De vleugel vliegt mee en Camiel Boomsma eindigt zacht en teder dit Lied zonder Woorden. 30/6. Wat muziek met je kan doen, wat Mendelssohn aan klankwerelden oproept is onwaarschijnlijk gaaf en ook precies, haast precieus, geciseleerd, zo perfect, zo gaaf. Opnieuw verbaasd over de mooie akoestiek in de Zuiderkerk!

 

Arvo Pärt: Für Alina. Hij zweeg lange tijd en dit is zijn eerste werk daarna. Alina was de dochter van een vriend van de familie. Voor het eerst gespeeld in 1976 in Tallinn. Geschreven in de zgn. Tintinnabulistijl (=meervoud van het Latijnse tintinnabulum=bel of klokje), beïnvloed door het Gregoriaans; de bedoeling is het creëren van eenheid en eeuwigheidservaring. In de partituur schreef Pärt: Ruhig erhaben, in sich hereinhorchend. En inderdaad: Klokjes, zo fijn, zo glashelder, zo tintelend, zo zacht, zo intens, zo intrigerend, zo verstild. En: met zulke minimale middelen. Twee,  hoogstens drie tonen klinken tegelijkertijd. Zo kort, met zoveel zeggingskracht, een zeer bijzondere ervaring.

 

Frédéric Chopin: Drie Nocturnes Opus 32/1 in B Gr. 55/1 en 2 in Es gr. De eerste twee werden gepubliceerd in 1837 en opgedragen aan Mlle Camile de Billing. Chopin borduurde voort op het werk van de Ierse John Field die als de uitvinder van de nocturne wordt beschouwd. Opus 32/1 heeft een zowel dramatisch als origineel slot. 55/2 werd gecomponeerd tussen 1842 en 1844 en  “Is van een benauwende en onverlichte atmosfeer waaruit je graag zou willen ontsnappen” (Frederick Niecks).  32/1: Zo bekend en toch weer zo nieuw deze toonweefsels die je onmiddellijk aanspreken en ontroeren. Wat een prachtige pianist is deze Camiel Boomsma die in zijn spel zo’n ongelooflijk palet aan schakeringen weet aan te brengen. Hij is Mr. Nuance!  Soms stevig, dan weer fluisterend speelt hij dit werk. 55/1 in f kl. Een zoet begin, grazige weiden, bloeiende bloemen, zoemende bijen. In een prachtige cadans verglijdt de tijd, je houdt af en toe je adem in, zo zacht speelt de pianist. En dan komt de versnelling, die weer afvlakt. Themaherhaling, met versieringen die als guirlandes in de kerkruimte worden opgehangen ter verhoging van de feestvreugde. Een verdroomd slot, heerlijk!  55/2. Waar gaat dat heen, denk je bij de eerste maten. Een diffuus klankweefsel ontvouwt zich. Allengs komt er meer tekening en structuur in. Camiel speelt zeker, beheerst en tovert zulke bijzondere klankkleuren tevoorschijn dat je af en toe verrast opkijkt en wellicht ietwat verbijsterd deze nocturne volgt. Heftige emotie, ingetogen passages en een breed slot.

 

Claude Debussy:  “Et la Lune descend sur le temple qui fut”, uit Images, boek II. Debussy was van eenvoudige komaf en mocht op zijn elfde naar het Parijse conservatorium. Marmontel, Durand en César Franck waren zijn leraren. Hij won de Prix de Rome in 1889, maar zijn tweejarig verblijf aldaar was geen succes. Hij heeft de muziek in nieuwe banen geleid, voor nieuwe impulsen gezorgd met zijn aparte klankcombinaties en harmonieën: Prélude l’après-midi d’un Faune, La Mer, Iberia. Ook schreef hij veel  vernieuwende pianomuziek: Rêverie, Estampes, en Clair de Lune! “Et la lune…”  Al bij de eerste aanslagen: ja dit is Debussy, de impressionist, de pointillist, de klankschilder. Vreemd aandoende akkoorden, veder- en vingerlichte klokjes kwinkeleren als vogeltjes, maar ook wat somere stapelingen in de linkerhand. Fijne contrasten. Maanlicht gevat in noten, tempel in klank, afdaling en opklimming: het zit er allemaal in, in deze bijzondere muziek die de pianist zo betoverend tot leven wekt: een Belevenis!

 

Na het applaus komt alsnog Brahms’ Ballade nr 4 tot leven: de toegift waar men met hernieuwde en toegewijde aandacht naar luisterde. De Voorzitter overhandigde Camiel Boomsma, de kampioen van de Nuance, een zak fijne noten:  een toepasselijke geste!

 

Complimenten wederom voor het Bestuur dat zich heel veel moeite en uren getroost heeft om ons toch te kunnen laten genieten van een verrukkelijk concert in deze warrige en onzekere tijden. Dank!

 

LIEFHEBBER/Klaas Herman de Haan.

 

.

Column geschreven door Liefhebber naar aanleiding van een recent concert

 

 

Eerdere Columns:

 

Seizoen 2020-2021

 

Seizoen 2019-2020

 

Seizoen 2018-2019

 

Seizoen 2017-2018

 

Seizoen 2016-2017
 

Seizoen 2015-2016

 

Seizoen 2014-2015

 

Seizoen 2013-2014

 

Seizoen 2012-2013

 

Seizoen 2011-2012